Slapen is belangrijk voor je herstel. Je houdt je immuunsysteem ermee op peil, je voorkomt overgewicht, je hebt minder kans op hart- en vaatziekten en diabetes.

Maar wat nou als je een slaapprobleem hebt, of erger nog, een slaapstoornis! Dan heb je dus echt een groot probleem. Voor deze mensen schreef Aline Kruit het boek Slapen is niets doen. Wij spraken haar hierover.

Wat bedoel je met: slapen is niets doen?

Als je een goede slaper vraagt wat ie doet om in slaap te vallen, kijkt ie je verbaasd aan: huh iets doen om te slapen? Ik ga gewoon liggen, doe m’n ogen dicht en ben weg.

Mensen met slaapproblemen hebben de (begrijpelijke) neiging om steeds meer te doen om te kunnen slapen (rituelen, middelen zoals slaapthee, melatonine van de drogist, aanpassen slaaptijden). Ze proberen controle te krijgen over hun slapeloosheid. Slaap is echter een fenomeen dat zich aan controle onttrekt. Door de strijd (actie) tegen de slapeloosheid worden brein en lichaam juist actief. Deze toestand staat lijnrecht tegenover slapen. Dus hoe meer je doet, des te verder jaag je de slaap weg. Slapen is dus niets doen.

Dus hoe meer je doet, des te verder jaag je de slaap weg. Slapen is dus niets doen..

Voor wie heb je dit boek geschreven?

Dit boek is voor mensen die al langere tijd slecht slapen, maar ook interessant voor mensen die af en toe slecht slapen. Voor deze laatste groep kan het boek ervoor zorgen dat ze het zelf niet erger maken.

De doelgroep van het boek is niet de hulpverlener. Maar toch kan het hen wel helpen bij het krijgen van een visie op slapeloosheid en kunnen ze clienten die lijden aan slapeloosheid beter ondersteunen.

Waarom is slapen trouwens zo belangrijk?

Slapen is belangrijk voor lichamelijk en psychisch herstel. Je houdt je immuunsysteem op peil; lichaamsweefsels zoals spieren, huid en botten herstellen zich, je voorkomt overgewicht, hartvaatziekten, diabetes. Je verwerkt gebeurtenissen van de dag ervoor en bereidt je voor op de dingen die komen gaan. Je voorkomt ongelukken, depressie, burnout, uitval op werk, etc.

Wat is een insomniestoornis?

Mensen die lijden aan een insomniestoornis klagen over te weinig uren slaap in verhouding tot het aantal uren waar ze behoefte aan hebben. Insomnie betekent letterlijk slapeloosheid: het inslapen lukt niet, het doorslapen of te vroeg wakker worden is een probleem en helemaal ellendig is de combinatie van deze drie.

De gebruikelijke slaaptips werken vaak maar ten dele.

 

Om van een stoornis te kunnen spreken, moet het slaapprobleem zich vaker dan drie keer per week voordoen, langer dan drie maanden bestaan en invloed hebben op het functioneren overdag. Bovendien kan de slapeloosheid niet worden verklaard door een andere slaap-waakstoornis, zoals slaapapneu of slapeloosheid vanwege een alcoholverslaving. Bij de insomniestoornis speelt overmatige stress een belangrijke rol. Het probleem kan ontstaan zijn door stress en/of het is de stress over de slapeloosheid zelf die het probleem in stand houdt. Ook het aannemen van verkeerde slaapgewoonten houdt het probleem in stand.

Hoe slaapt iemand die wel goed slaapt?

Iemand die wel goed slaapt valt makkelijk in slaap (dit kan 1-30 minuten duren). En kan best een paar keer per nacht even wakker worden, maar valt dan weer snel in slaap. Deze persoon wordt wakker vlak voor het moment van opstaan of wordt wakker van de wekker en voelt zich dan (redelijk) fit. Hij droomt wel (geen nachtmerries), maar herinnert zich dat meestal niet zo. Hij/zij ligt rustig, snurkt niet al te veel en heeft geen ademstops.

Welke dingen hebben invloed op slecht slapen?

Stress, gebruik van middelen zoals alcohol, sigaretten, cafeïne, bepaalde medicijnen, lichamelijke en/of psychische klachten, te weinig vaste bedtijden aanhouden, een slecht bed/onprettige slaapomgeving, lawaai, teveel licht, te weinig activiteit overdag, een leven lijden dat niet naar je zin is, van je hart een moordkuil maken. Dat uit zich vooral in piekeren en verkeerde slaapgewoontes aannemen.

Probeer de slaap niet af te dwingen!

 

Wat is een normaal slaappatroon en wanneer heb je een slaapprobleem?

In een normaal slaappatroon doorloop je 4-5 slaapcycli van 1,5 tot 2 uur. Met lichte slaap, diepe slaap en REM-slaap (dromen). 50% van de slaaptijd bestaat uit lichte slaap.

Je kunt een slaapprobleem ervaren als je een aantal weken (veel) minder slaapt dan je gewend bent en/of wat je nodig hebt. Het is dan nog een subjectieve beleving.

Van een slaapstoornis spreek je als voldaan wordt aan de criteria van een insomnia stoornis (zie boven)

  • het moet zich vaker dan drie keer per week voordoen,
  • het moet langer dan drie maanden bestaan
  • het moet invloed hebben op het functioneren overdag.

 

De meeste mensen met een slaapprobleem hebben waarschijnlijk al zoveel geprobeerd om er vanaf te komen, waarom denk je dat jouw boek wel helpt?

Mijn boek geeft inzicht in hoe het werkt bij slapen en dat de gebruikelijke manier waarop mensen met slapeloosheid omgaan ze juist van de regen in de drup helpt. Ik hoor vaak: oh werkt het zo? Shit had ik dat eerder geweten, dan had ik niet steeds meer uit de kast getrokken om te kunnen slapen. En ik ben van mening dat de gebruikelijke slaaptips maar ten dele werken. Door mijn inzichten te koppelen aan sommige wel goede slaaptips bereik je beter resultaat.

Heb je nog tips voor slechte slapers? Behalve dan dat ze je boek moeten kopen 😉

  • Houd je aan slaaphygiëne (rust, reinheid en regelmaat) maar laat het niet je leven beheersen
  • Doe wat je moet doen overdag, de nacht is voor rust en nietsdoen
  • Probeer de slaap niet af te dwingen
  • Onderzoek of je het leven leidt dat je wil leiden, doe je de dingen die je graag doet, heb je betekenisvolle relaties?
  • Zorg voor voldoende rustmomenten overdag, zoek balans tussen inspanning/ontspanning/rust
  • Word minder controlebehoeftig, met andere woorden flexibeler
  • Doe een mindfulnesscursus

 

 

Bestellen

Je kan het boek hier bestellen.